Το ελαφρό τραγούδι διαφοροποιείται από το παραδοσιακό, αλλά δεν μπορούμε να παραβλέψουμε ότι σε εκατοντάδες περιπτώσεις δεν αρνήθηκε την επιρροή από την παραδοσιακή μουσική.
Με το ελαφρό τραγούδι ασχολήθηκαν παραγωγοί με μουσική παιδεία, ευαισθησία, επηρεασμένοι από τις Ευρωπαϊκές σχολές, κυρίως από την Γαλλική και την Ιταλική.
Όμως και η Σμύρνη είχε εντυπωσιακή παραγωγή ελαφρών κομματιών ακόμα και κατά τον 19ο αιώνα, η οποία και επηρέασε αποφασιστικά την ελλαδική παραγωγή.
Ο κοσμαγάπητος Ατίκ (Κλέων Τριανταφύλλου) ψυχαγωγεί με υψηλού κάλους μουσική στην περίφημη Μάνδρα του.
Ήταν μια καλλιτεχνική ομάδα τραγουδιστών, παρουσιαστών, μίμων, την δε καλλιτεχνική διεύθυνση είχε ο Ατίκ. Η δουλειά του πρωτοπαρουσιάστηκε σε ένα υπαίθριο χώρο, και από τότε για οκτώ χρόνια η Μάνδρα του Ατίκ ψυχαγωγούσε το κοινό της Αθήνας κάθε καλοκαίρι, και το χειμώνα περιόδευε στις επαρχίες. Εκεί εμφανιζόταν ο Ατίκ και αποθεωνόταν ως πιανίστας, συνθέτης, στιχουργός, μέχρι και την κήρυξη του Ελληνοϊταλικού πολέμου. Τι να πρωτοαναφέρουμε “Ζητάτε να σας πω”, “Παπαρούνα”, “Τρεχαντήρι”, “Άδικα πήγαν τα νιάτα μου”, “Την ώρα που περνούσε το οργανάκι” και πάρα πολλά άλλα.Η μάνδρα του Ατίκ διαλύθηκε μετά τον θάνατο του το 1944.
Πολλοί προσπάθησαν να ιδρύσουν παρόμοιες ομάδες, αλλά απέτυχαν.
Την εποχή αυτή υπήρξαν σεμνοί, ευαίσθητοι και εξαιρετικοί ενορχηστρωτές όπως: οι Γ. Σπάρτακος, Κ. Γιαννίδης, Ζοζέφ Κορίνθιος, Γ. Μουζάκης, Τ. Μωράκης, Χ. Χαιρόπουλος, Μ. Σογιούλ, Λ. Μαρκέας, Ζακ Ιακωβίδης, Κ. Καπνίσης. Στίχους για ελαφρά τραγούδια έγραψαν οι: Γ. Οικονομίδης, Μίμης Τραϊφόρος, Μίνως Μάτσας, Α. Σακελλάριος. Αι. Σαββίδης.
Οι δίσκοι και το ραδιόφωνο συστήνουν στους Έλληνες μερικές υπέροχες φωνές (Σ. Βέμπο, Δανάη, Ν. Γούναρη, Ν. Ζαχά, Σ. Παναγόπουλο, Φ. Πολυμέρη, Ρ. Βλαχοπούλου, Ε. Μαρέλλι, Τ. Μακούλης. Δεν θα πρέπει να παραλείψουμε και τα ντουέτα Κορώνη – Φίλανδρου, Μουζά – Λιγνού, καθώς και το Τρίο – Κιτάρα. Όλοι αυτοί φτιάχνουν μια νέα πρωτοφανή για τον περισσότερο κόσμο της επαρχίας, αλλά χρήσιμη από πλευράς αισθητικής κουλτούρας.
Μια νέα δράση φιλική προς την ελαφρά μουσική, είναι αυτή των μουσικών παραγωγών που έχουν την ευθύνη όχι να εμπνεύσουν, αλλά να εγγυηθούν την επιτυχία των δισκογραφικών εταιρειών. Ο δημιουργός έχει πλέον και αυτός την αξία του.
Στα χρόνια του πολέμου η δυναμική του ελαφρού τραγουδιού είναι δυναμική. Οι γυναίκες τραγουδούσαν στους συντρόφους τους, εμπνέοντας τους στο να μείνουν πιστοί, και οι άνδρες τραγουδούσαν την αγάπη προς τους δικούς τους, αλλά και την ελευθερία και την ανεξαρτησία της πατρίδας μας.
Η Κούλα Νικολαΐδου έκανε τους περισσότερους δίσκους με πολεμικά τραγούδια, ενώ η Δανάη τραγούδησε μόνο ένα τραγούδι με στίχο πατριωτικό και πολεμικό.
Ο Μ. Σογιούλ είχε συνδεθεί περισσότερο με τον Β΄ παγκόσμιο πόλεμο, έπαιζε για τους στρατευμένους στα φυλάκια. Πολλά τραγούδια του είναι εμπνευσμένα από την περίοδο αυτή.
Τα παιδιά της Ελλάδος παιδιά του Μίμη Τραϊφόρου είναι βασισμένο στο τραγούδι “Ζεχρά” του Μ. Σογιούλ. Έγραψε και δύο τραγούδια για τον Ελληνοϊταλικό πόλεμο που ακούγονται ακόμα και στις μέρες κατά την εορτή της επετείου του έπους του ΄40, το “Δύο αγάπες”, “Μας χωρίζει ο πόλεμος” ερμηνευμένα από την φωνή της Σ. Βέμπο.
Μετά την κατοχή τα τραγούδια του Μ. Σογιούλ είχαν γίνει όλα αγαπητά στον κόσμο. Στα χρόνια της δεκαετίας του ΄50 εκλήθη για να γράψει τραγούδια για τον κινηματογράφο, όπως “Άρχισαν τα όργανα”, “Σάντα Τσικίτα”, “Ένα βότσαλο στην λίμνη”. Παράλληλα ξεκινά η ενασχόληση του με τα αρχοντορεμπέτικα, δηλαδή τραγούδια που θύμιζαν τα λαϊκά της εποχής, αλλά διατηρούσαν της αρχές της ελαφράς μουσικής.
Η ελαφρά μουσική μέχρι τα μέσα της δεκαετίας του ΄60 αποτελούσε ελκυστική μουσική, και είχε πολλούς φανατικούς φίλους, έδειχνε δε να μετεξελλίσεται δυναμικά χάρη στην νέα γενιά των συνθετών, Μ. Θεοδωράκη, Μ. Χατζιδάκι, και όλων των μεταγενεστέρων.
Η Γιοβάννα αποτελεί ορόσημο της ελαφράς μουσικής, από πολύ μικρή μαθαίνει πιάνο, και αργότερα τραγουδά σε εκπομπές του Ελληνικού ραδιοφώνου με την ελαφρά ορχήστρα του σταθμού. Η φωνή της υπήρξε πρότυπο στην εξέλιξη της ελαφράς μουσικής. Έλαβε μέρος σε όλα τα Ελληνικά και Ευρωπαϊκά φεστιβάλ. Στο δεύτερο φεστιβάλ τραγουδιού της Θεσσαλονίκης κέρδισε το δεύτερο βραβείο.
Πολλά ακόμα πρόσωπα μεσουρανούσαν κατά την τελευταία δεκαετία του ελαφρού τραγουδιού, και παράλληλα άρχισαν να καταφθάνουν στην Ελλάδα μοντέρνες αισθητικές που άρχισαν να ξετρελαίνουν την νεολαία.
Έτσι δημιουργήθηκαν τα πρώρα συγκροτήματα, καθώς και πανέμορφες φωνές όπως του Τ. Χρυσού, Ν. Αντωνίου, της Ζ. Κουρούκλη, και πολλών άλλων, οι οποίοι έγιναν ινδάλματα της νεολαίας εκείνης της εποχής.
